13. Uluslararası İşçi Filmleri Festivali 1-7 Mayıs tarihleri arasında izleyicilerle buluşacak. İstanbul, Ankara, İzmir ve Diyarbakır’da eş zamanlı olarak gerçekleşecek festival, bu yıl ülkemizin içinde bulunduğu durum ve baskı ortamında toplumun sessizliğe gömülmemesine dikkat çekmek için “Sessizlik Sinemada Güzel” teması ile düzenlenecek. Festivalde, 10 farklı ülkeden toplam 65 film gösterilecek.

13. Uluslararası İşçi Filmleri Festivali’nde Bütün gösterimler ücretsiz

Türkiye ve dünyanın dört bir yanından, emekçilerin yaşamlarını ve mücadele deneyimlerini izleyicilerle buluşturmayı, ülkemizde işçi filmi üretimini özendirmeyi amaçlayan festival Sine-Sen (DİSK), Dev Sağlık-İş (DİSK),  Basın-iş (DİSK), Tez Koop-İş (TÜRK-İŞ), Tek Gıda-İş (TÜRK-İŞ), Ses (KESK), Türk Tabipleri Birliği (TTB), Halkevleri, Sendika.org, Alternatif Medya Derneği tarafından düzenleniyor. 2 Mayıs çarşamba günü saat 19:30 da Şişli Cemil Candaş Kent Kültür Merkezi’nde yapılacak açılış gecesini İrfan Değirmenci sunacak. Festival temel ilkesinden taviz vermeden bütün gösterimlerini ücretsiz olarak izleyicisiyle buluşturmaya bu yıl da devam edecek. Ercan Kesal’ın “Fındıktan Sonra” filmi ile açılacak olan festivalin ilk gecesinde Ayşen Gruda gecenin özel konuğu olacak. Sanatçı Erdal Güney’in bir dinletisinin olacağı gecede, her yıl olduğu gibi bu yıl da sinemaya verdiği emeği nedeniyle bir set emekçisine “teşekkür plaketi” verilecek. Festival, 4 şehirdeki gösterimlerin ardından 8 Mayısta Bursa’dan başlayarak bir çok şehirde tekrarlanarak bütün yıl sürecek uzun bir yolculuğa çıkacak.

‘Türkiye’de bir işçi olarak oyuncu’

İşçi Filmleri kapsamında, Oyuncular Sendikası tarafından 7 Mayıs’ta ise Aynalı Geçit Etkinlik mekanında “Türkiye’de Bir İşçi Olarak Oyuncu” konulu bir panel yapılacak.

Zengin film programları

Festivalde bu yıl ilk gösterimlerini gerçekleştirecek filmlerin de olduğu değişik ülkelerden filmler var. “Sessiz kalmayanların öyküleri”nin anlatıldığı filmlerden bazıları şöyle;
2017 yapımı The Acting Class-Oyuncu Sınıfı filmi Türkiye’de ilk defa gösterilecek. Yönetmenleri Mike Wayne ve D’eidre Oneil festivalin konuğu olarak İngiltere’den gelecek ve 3 Mayıs akşamı filmlerinin özel gösterimine katılacak.

Festival her yıl Japonya sinema tarihinden bir filmi seçiyor ve Japoncadan Türkçeye çevirerek gösteriyor. Bu yıl da Yamamoto Satsuo’nın yönettiği 1955 yapımı “Ai Surebo Koso/Sevdiğin Müddetçe” filmi seyirci ile buluşacak.
Portekiz’deki bir fabrika işgalinin öyküsünü anlatan 2017 yapımı Kurmaca “Hiçlik Fabrikası” dikkat çeken bir diğer film olarak festivalde yer alacak.

İtalyan yönetmen Michelangelo Severgnini’nin 2018 yapımı Yedek Köleler (Schiavi di riserva) filmi mülteci konusuna İtalya’dan bakıyor. Film, dünyada ilk gösterimini festivalimizde yapacak.

Türkiye’de ilk gösterimini yapan bir başka film de yönetmenliğini İsveçli yönetmen Bo Widerberg’in yaptığı Kuzgun Çıkmazı(Kvarteret Korpen/). 40 yıldır İsveç’te yaşayan yönetmen Muammer Özer’in Hollywood Kaçakları isimli filmi de bu yıl gösterimde yer alacak ilginç filmlerden biri.

Ayrıca daha önce ülkemizde gösterime giren ancak az sayıda sinema salonunda yer bulabilen Pelin Esmer’in “İşe Yarar Bir şey”, Onur Saylak’ın yönettiği “Daha”, Ceylan Özgün Özçelik’in yönettiği “Kaygı”, Fikret Reyhan’ın yönettiği “Sarı Sıcak” , Mustafa Kara’nın yönettiği “Kalanda Soğuğu” filmlerini kaçıranlar için  festivalde izleme fırsatı doğacak.

Festival filmlerinin 4 ildeki gösterim yerleri şöyle:

  • İstanbul Avrupa Yakası: Fransız Kültür Merkezi, Beyoğlu Sineması, Yeşilçam Sineması, Aynalı Geçit Etkinlik Mekanı, Komşu Kapısı Maçka Dayanışma Derneği,
  • İstanbul Anadolu Yakası: Kimya Mühendisleri Odası, Barış Manço Kültür Merkezi, , Kadıköy Halkevi, Nazım Hikmet Kültür Merkezi
  • Ankara: Çağdaş Sanatlar Merkezi, Sinetopya, ODTÜ Vişnelik Tesisleri, Çankaya Evleri, Çankaya Belediyesi Bahar Evleri, Nazım Hikmet Kültür Merkezi, Mimarlar Odası, SES Ankara Şubesi, Ahmed Arif Parkı, Batıkent Metro, Jeoloji Mühendisleri Odası, Aşık Mahsuni Şerif Parkı, Çayyolu Kent Meclisi, Halkevi Şubeleri
  • İzmir: İzmir Mimarlık Merkezi, İzmir Halkevi, İzmir Sanat, Fuar Gençlik Tiyatrosu, Karşıyaka Belediyesi Çarşı Kültür Merkezi, Üçyol Uğur Mumcu Parkı Anfi Tiyatro, Urla Toprak Sahne Tiyatrosu Necati Cumalı Sahnesi
  • Diyarbakır:  KESK’e bağlı sendika salonları.

13. Uluslararası İşçi Filmleri Festivalini Tanıtım Filmi

Neden İşçi Filmleri Festivali?

Sınıflı toplumlarda egemen sınıfı “egemen” yapan temel unsur kendi sınıf çıkarını bütün toplumun çıkarıymış gibi sunabilmesi, bir başka deyişle ideolojik hegomonyasını bütün toplumsal kesimler üzerinde kurabilmesidir. Kuşkusuz bu beceri maddi üretim araçlarının mülkiyetine sahip olmanın imkanlarıyla kazanılmıştır!

Hayatın kültürel boyutu bir üst yapı etkinliği olarak bu etkinliğin önemli bir parçasıdır. Giyim tarzımızdan, yemek alışkanlıklarımız, en çok satan kitaplardan, müzik vb. etkinliklerin hepsi bu mücadelenin bir parçası olarak gelişim gösterirler. Bu alanın son yarım yüzyıldaki en etkin unsurlarından biri de sinemadır.

Özellikle 1970li yıllarla birlikte batı işçi sınıfının sosyalizm”e dair yaşadığı hayal kırıklığı ve “uzaklaşmanın sonucu olarak sinema alanında işçi sınıfı veya onun bireylerinin gündelik hayatlarını “işçi kimlikleriyle” ele alan veya sınıf mücadelelerini anlatan filmlere rastlamak oldukça zordu.

Ülkemizde bile işçi sınıfının en görkemli dönemini yaşadığı 1960-1980 döneminde işçi filmi olarak tarif edebileceğimiz filmlerin sayıları çok azdır.

Kuşkusuz sinema sanatının etkin olduğu, ABD, Fransa, İtalya, İngiltere gibi ülkelerde işçi sınıfının toplumsal bir aktör olarak tarih sahnesinden geri çekilmesinin bunda rolü olabileceği gibi, bizim gibi ülkelerde ise sinemanın toplumsal mücadelenin etkin bir aracı olarak görülmesi konusundaki “bilinçsizlik bunun nedeni olabilir.

Ancak 1990lar sonrasında kapitalizm yeniden vahşi bir saldırıya geçtiğinde ve işçi sınıfı ve yoksul halk kitleleri yeniden onurlu bir “ayağa kalkış”ı gerçekleştirmeye başladığında bu “ayağa kalkış”! kameradan gözlemenin ve izlemenin yaygınlaştığını görmeye başladık. Kuşkusuz bunda görselliğin artan önemi ve görüntü alma ve izlettirme konusundaki teknik imkanların yaygınlaşmasının rolünü yadsımamak gerekir. Ve nihayetinde işçi sınıfının bütün bir tarihi alt üst ettiği dönemlerde yapılmadığını sandığımız işçi filmleri festivali 1990 sonrası dönemde yoksul emekçilerin mücadelelerinin bir anlatım aracı olarak ortaya çıkmış. 1994 yılında Amerika’da ilk olarak bu adla başlayan etkinlik Güney Kore, Latin Amerika ve İspanya’da da düzenlenmeye başlamış. Türkiye’de ise Halkevleri Emek Çalışmaları Merkezinde bir süredir konuşulan bu proje sendikalar ve Sendika.Org’nin de katılımıyla geçen yılın sonlarında alınan yapalım” kararıyla uygulamaya kondu.

Özetle söylemek gerekirse, festivalle, dünyayı sosyal, bireysel ve çevresel özellikleriyle insanca yaşanabilir olmaktan çıkaran neoliberalizme karşı direniş öykülerin i görsel bir anlatımla sergileyelim istedik.

Festivalden Beklentilerimiz

Festivali birkaç yönden önemsiyoruz: Esas beklentimiz işçilerin hem ülke içinde hem de ülke dışındaki kendi sınıfından insanlarıyla iletişim kurmalarını sağlamak. Zira ülkemizde işçiler neredeyse bütünüyle sınıf dışı ideolojiler tarafından esir alınmış durumda. Hak arama mücadelelerinin bile imkansız hale getirildiği günümüzde toplumsal mücadeleyle birlikte oluşan “sınıf bilinci”nin “yokluğu veya zayıflığı işçi sınıfının bireysel ve toplumsal dejenerasyonunu hızlandırıyor. Böyle bir ortamda ülkemiz işçi sınıfının/işçilerinin kendi gerçeklikleriyle yüzleşmelerine yardımcı olmanın bu dejenerasyonun etkisizleştirilmesine kısmen de olsa katkı sunacağını düşündük.

Bu festivali düzenlerken gerçekleşmesini istediğimiz diğer bir konu da sinema dünyasında sosyal gerçekçilik” akımının yeniden değer bulmasına katkı sunmak. Türk sinemasına emek veren kıymetli sinema yönetmeni veya senaryo yazarlarının olduğunu biliyoruz. Bu yönetmenlere veya sinemaya gönül vermiş gençlere sinema diliyle anlatabilecekleri gerçek bir hayatın varlığını göstermek istiyoruz. Bakın burada gürül gürül akan bir hayat var.” demek istiyoruz. Türkiye insanının/toplumunun kendi kendisiyle yüzleşmesine yardım edecek bir sinemacı kuşağının ortaya çıkmasını veya yetişmesini önemsiyoruz. Festivalimizin bu doğrultuda atılmış çok mütevazi bir adım olduğunu biliyoruz. Ama umut ediyoruz ki, bu yolun başka sevdalılarıyla birlikte daha güçlü ve etkili çalışmaları gerçekleştireceğiz.

Kuşkusuz festivalimizin amacı sadece “göstermek” değil, aynı zamanda yapmayı” da önemsiyoruz. Bir atölye çalışması ile festival konumuz olan emekçileri bütün boyutlarıyla ele alan konuları belgesel anlatımlarla işlemeyi isteyen, özellikle genç sinemacılarla, birlikte başarılı çalışmalar yapmak istiyoruz. Bir sonraki adımda bir film atölyesi grubu oluşturabilmeyi umut ediyoruz.

Teknik hazırlık

Festivalin bütün hazırlıkları sürecin başında oluşturduğumuz bir düzenleme komitesi tarafından yürütülüyor. Sinema okullarında akademisyenlik yapanlar, (kurgu vb.) teknik bilgi ve beceriye sahip olanlar, sendikal mücadele deneyimi olanlar ve sadece bu çabaya destek olmaya çalışanlardan oluşan 30 kişiden oluşan bir düzenleme komitesi. Film seçiminden, çevirilerine, alt yazılarından maddi sorunların çözümüne ve tanıtım faaliyetlerine kadar bütün işler bu komite tarafından yürütülüyor.

11. Uluslararası İşçi Filmleri Festivalini Destekleyenler

İstanbul Tabip Odası 
Fransız Kültür Merkezi
Beyoğlu Sineması 
Ataşehir Kent Konseyi 
Şişli Belediyesi 
Kadıköy Belediyesi 
Aynalı Geçit Sinema Salonu 
Rasimpasa Gönüllü Evi 
Nazım Hikmet Kültür Merkezi
Kartal Hukukçular Derneği
İstanbul Halkevleri Şubeleri 
Uçurtma Çocuk Dergisi 
Başka Sinema 
Politeknik 
Alternatif Medya Derneği 
TMMOB Kimya Müh. Odası İstanbul Şube 
Sarıyer Kent Dayanışması 
Güney Kültür Merkezi 
Ardahan Hoçvan Der. Fed. 
Ardahan Kültür Evi Erenler Eğitim ve Kültür Vakfı 
Yunus Emre Kültür Merkezi 
Eğitim-Sen Küçükçekmece Temsilciliği 
Beylikdüzü Belediye Sineması 
Artvinliler Dayanışma Derneği 
Metin Copy 
Pir Sultan Abdal Derneği Avcılar Şubesi 
Kemal Bozan Kültür Derneği
Çinili Cafe 
Avam Kahvesi 
kafeNA Sanat & Sepet & Geri Dönüşüm 
DMS Baskı Merkezi  
Çankaya Belediyesi 
SES Ankara Şube 
İMO Ankara Şube 
EMO Ankara Şube 
ŞPO Ankara Şube 
Jeoloji Mühendisleri Odası 
Ankara Tabip Odası 
Nazım Hikmet Kültür Merkezi 
Çayyolu Semt Meclisi 
ODTÜ Mezunlar Derneği 
Sinetopya 
Su’dem Cafe 
Ankara Halkevleri Şubeleri 
İzmir Büyükşehir Belediyesi 
Konak Belediyesi 
Karabağlar Belediyesi 
Gaziemir Belediyesi 
DİSK Ege Bölge Temsilciliği 
KESK İzmir Şubeler Platformu 
TMMOB İKK İzmir 
Türk İş Belediye İş 6 No’lu Şube 
Türk İş DeriTeks  
Türk İş Tez Koop İş 2 No’lu Şube 
Türk İş TÜMTİS 
Türk İş Petrol İş Aliağa Şubesi 
İzmir Halkevleri Şubeleri 
Karşı Sanat 
Toplumcu Psikologlar 
İzmir Siyah Pembe Üçgen 
Yenikapı Tiyatrosu
Antalya Muratpaşa Belediyesi 
Bursa Nilüfer Belediyesi
Viranşehir Belediyesi 
Mimarlar Odası Diyarbakır Şubesi 
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi 
Diyarbakır Kayapınar Belediyesi 
Diyarbakır Sur Belediyesi 
Diyarbakır Çınar Belediyesi 
Cegerxwin Kültür Merkezi 
Ortadoğu Sinema Derneği 
Frekans Müzik 
Diyarbakır Evi 
Sülüklü Han

Çevirmenler
Meral Camcı, Aslı Takanay, Ali İhsan Başgül, Emre Baltacı, Sena Cenkoğlu, Melek Memiş, Duygu Sönmez, Doğancan Erdoğan, İnan Öner, Oytun Sungu, Tülin Er, Güven Gül, Füsun Canbolat, Sertaç Canbolat, Işıl Kocabay Festival Filmi: Özgür Balcı, Selami Şimşek

İllüstrasyon
Aydan Çelik

Afiş Tasarımı
Serhat Saçıldı